Από το “δεν είμαστε αμερικανάκια”, στο “να γίνουμε σαν τα κινήματα των ΗΠΑ”!
Το “No Kings” είναι ένα μαζικό, κυρίως προοδευτικό/αντι-Τραμπ κίνημα διαμαρτυρίας που ξεκίνησε το 2025 και συνεχίζει δυναμικά, βγαίνοντας μάλιστα από τα σύνορα των Πολιτειών.
Το σύνθημα “No Kings” χρησιμοποιείται για να καταγγείλει:
Υπερσυγκέντρωση εξουσίας στον πρόεδρο
Αυταρχικές πρακτικές
Υπονόμευση δημοκρατικών θεσμών
Σας θυμίζει κάτι;…
Το “No Kings” είναι η πιο καθαρή ένδειξη ότι ένα μεγάλο κομμάτι της αμερικανικής κοινωνίας αρχίζει να αντιλαμβάνεται την πολιτική δράση, ως σύγκρουση με το ίδιο το μοντέλο εξουσίας.
Το σύνθημα No Kings πατάει στην ιδέα ότι το κράτος συγκροτήθηκε ακριβώς για να αποφύγει τη συγκέντρωση εξουσίας σε ένα πρόσωπο. Με αυτόν τον τρόπο, το κίνημα δεν εμφανίζεται ως απλώς αντιπολιτευτικό, αλλά ως υπερασπιστής μιας «χαμένης κανονικότητας» της Δημοκρατίας.
Η χρονική του εμφάνιση δεν είναι επίσης τυχαία. Έρχεται σε μια περίοδο όπου η πολιτική πόλωση στις ΗΠΑ έχει περάσει από το επίπεδο της ρητορικής στο επίπεδο της θεσμικής καχυποψίας. Ένα σημαντικό τμήμα πολιτών θεωρεί ότι βασικοί πυλώνες, δικαιοσύνη, εκλογική διαδικασία, διάκριση εξουσιών, βρίσκονται υπό πίεση.
Δεν έχει ενιαίο οργανωτικό κέντρο, χαρακτηρίζεται όμως από τη μαζική συμμετοχή προοδευτικών πολιτών και εργατικών συνδικάτων. Το μέγεθος των κινητοποιήσεων είναι ενδεικτικό. Η μαζικότητα με εκατομμύρια συμμετέχοντες σε χιλιάδες συγκεντρώσεις, δείχνει πως μιλάμε πλέον για μια κοινωνική δυναμική με βάθος. Ωστόσο, η κρίσιμη ερώτηση δεν είναι πόσοι κατεβαίνουν στον δρόμο, αλλά τι κάνουν μετά. Η αμερικανική πολιτική ιστορία είναι γεμάτη από μεγάλα κινήματα που δεν κατάφεραν να μεταφραστούν σε σταθερή πολιτική επιρροή, ακριβώς επειδή δεν απέκτησαν οργανωτική συνέχεια ή σαφή πολιτικό στόχο.
Εδώ συναντάμε και το στρατηγικό όριο του “No Kings”. Παραμένει περισσότερο ένα «αντί» παρά ένα «υπέρ». Ενοποιείται γύρω από την απόρριψη μιας αντίληψης εξουσίας, αλλά δεν έχει ακόμη συγκροτήσει ένα συνεκτικό αφήγημα για το τι πρέπει να την αντικαταστήσει..
Παρά τα όρια αυτά, το “No Kings” έχει ήδη πετύχει κάτι σημαντικό: επαναφέρει τη συζήτηση για τη Δημοκρατία ως ζήτημα καθημερινής πολιτικής και όχι ως αφηρημένη αξία. Σε μια εποχή όπου η πολιτική συχνά περιορίζεται σε επικοινωνιακά παιχνίδια, το κίνημα ξαναβάζει στο τραπέζι τον πυρήνα της εξουσίας: ποιος αποφασίζει, με ποια όρια και με ποιον έλεγχο.
Το αν θα εξελιχθεί σε κάτι πιο μόνιμο θα εξαρτηθεί από ένα πράγμα: αν θα καταφέρει να περάσει από τη μαζική διαμαρτυρία στη θεσμική στρατηγική. Αν παραμείνει ένα δίκτυο κινητοποιήσεων, θα αφήσει αποτύπωμα κυρίως πολιτισμικό και εκλογικό. Αν όμως αποκτήσει δομή, στόχους και πολιτική εκπροσώπηση, τότε μπορεί να αποτελέσει τον πυρήνα ενός νέου προοδευτικού μπλοκ στις ΗΠΑ.
Θα μπορούσαμε να μιλάμε για σχηματισμό πολιτικού φορέα που θα μπει σφήνα σε Δημοκρατικούς και Ρεπουμπλικανούς ως ένα ενεργό παναμερικανικό “κόμμα του Βερμόντ”;
Είναι νωρίς ακόμα, αλλά τα τελευταία χρόνια τα κινήματα στις ΗΠΑ, φαίνονται συνεχώς πιο μαζικά και δυναμικά. Και κάπου εκεί θα κριθεί αν το «No Kings» είναι ένα ξέσπασμα ή η αρχή μιας βαθύτερης αναδιάταξης.