Ο πρωθυπουργός Κ. Μητσοτάκης, σε ομιλία του σε συνέδριο με θέμα “Δημογραφικό: Η μεγάλη πρόκληση”, μεταξύ άλλων αναφέρθηκε και στην επέκταση του ωραρίου λειτουργίας σταθμών, νηπιαγωγείων και δημοτικών σχολείων ως τις 6 το απόγευμα.
Το σκεπτικό – Τα υπέρ
Ο σκοπός αυτής της πρότασης, είναι να βοηθήσει νέους και εργαζόμενους γονείς, αποδεσμεύοντάς τους από τον περιορισμό του σχολικού ωραρίου (τα ολοήμερα σχολεία ολοκληρώνουν την ημέρα στις 16:00), δίνοντάς τους την ευκαιρία να εργάζονται απρόσκοπτα. Ο στόχος εν ολίγοις, είναι η τόνωση του δημογραφικού, έτσι ώστε τα νέα ζευγάρια να τεκνοποιούν, γνωρίζοντας πως με την έναρξη της υποχρεωτικής εκπαίδευσης, τα παιδιά θα μένουν στο σχολείο μέχρι το απόγευμα. Έτσι οι γονείς θα εργάζονται άνετα το οκτάωρο και δε θα χρειαστεί να αγγαρεύουν συγγενείς για τα παιδιά τους, ή φροντιστή, ή ακόμα και να διαμορφώνουν την εργασία τους με βάση το σχολικό πρόγραμμα. Ένας ακόμη προτρεπτικός παράγοντας είναι πως το παιδί θα μελετά στο σχολείο και θα πηγαίνει στο σπίτι του «έτοιμο» από σχολικές υποχρεώσεις.
Οι προβληματισμοί
Το Δημογραφικό είναι όντως ένα φλέγον ζήτημα για την Ελλάδα. Οι δείκτες προοπτικής για τον πληθυσμό της χώρας είναι αρνητικοί. Ωστόσο θεωρούμε πως υπάρχουν παράγοντες που αποτελούν τροχοπέδη για ανθρώπους ώστε να τεκνοποιήσουν, πιο σημαντικοί από το ωράριο του εκπαιδευτικού ιδρύματος.
Ο στόχος να εργάζονται αδέσμευτα οι γονείς, προϋποθέτει να υπάρχουν θέσεις εργασίας. Και όχι μόνον αυτό, αλλά να εφαρμόζονται σωστά τα ωράρια και οι γονικές άδειες. Υπάρχουν πολλές καταγγελίες εν μέσω πανδημίας/καραντίνας, όπου δεν ήταν δυνατόν ένας γονέας να πάρει άδεια ειδικού σκοπού.
Υπάρχουν επιπλέον, τεράστιες ανισότητες στις άδειες εγκυμοσύνης και γέννας ανάμεσα στον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα.
Σε πολλά σχολεία υπάρχουν ακόμη κενά δασκάλων. Υποθέτουμε πως θα χρειαστεί μεγάλη ενίσχυση τόσο σε έμψυχο δυναμικό, αλλά και σε υλικοτεχνική υποστήριξη ώστε «το παιδί να περνά τη μέρα του στο σχολείο».
Ένα ακόμη σημαντικό θέμα που θα μπορούσε να εξεταστεί, είναι όχι το πώς θα μένει το παιδί στο σχολείο παραπάνω ώρες, αλλά το αν θα μπορούσε ο γονέας ή φροντιστής του παιδιού να έχει εξίσου αξιοπρεπή αλλά ταυτόχρονα και ευέλικτη εργασία. Ειδικά δε, στο θέμα των πολλών ωρών παραμονής του παιδιού στο σχολείο, παιδοψυχίατροι και ψυχολόγοι ήδη θίγουν το θέμα της ιδρυματοποίησης. Τονίζοντας πως το παιδί κατά τα πρώτα χρόνια της ζωής του χρειάζεται να αναπτύξει τους απαραίτητους ισχυρούς δεσμούς με την οικογένεια του. Τους γονείς ή τους φροντιστές του. Να αισθανθεί τη στοργή και τη σταθερά της οικογενειακής εστίας και να επεκτείνει τις αναπτυξιακές δραστηριότητες εντός και εκτός σπιτιού.
Σε μία χώρα που για 12 και πλέον χρόνια βιώνει συνεχή μείωση εισοδημάτων, εργασιακές ανισότητες, γονικές άδειες κάτω από πολύ στενά πλαίσια (χρονικά και οικονομικά), αλλά υπάρχουν ακόμη περιπτώσεις παράνομων και ανήθικων απολύσεων εγκύων, το ζήτημα της υπογεννητικότητας θα πρέπει να το αντιμετωπίσουμε βαθιά και ριζικά. Με το κίνητρο, όχι απλά της τεκνοποίησης, αλλά της ψυχολογικής πρωτίστως ασφάλειας για τους ανθρώπους που επιθυμούν να δημιουργήσουν οικογένεια.